Zorg voor elkaar begint bij samenwerken met ouders en de keten

Volgens Joyce Poiesz, programmaleider ‘Samen Professionaliseren’ van Thomas More Hogeschool, gaan sommige scholen nog uit van een fictieve ‘gemiddelde ouder’. In de praktijk ontmoet je juist allerlei soorten ouders of belangrijke personen van invloed op het leven van het kind. Ouders die vanzelf aansluiten, juist uitgenodigd willen worden of niet komen. Of ouders met stress, taalbarrières of culturele verschillen. Er bestaat geen uniforme, ‘gemiddelde’ ouder, dus schiet een generieke aanpak per definitie tekort. Een effectief partnerschap tussen school en gezin vraagt om maatwerk dat past bij de verschillende achtergronden, draagkracht en verwachtingen van ouders.

Poiesz stelt dat we binnen het onderwijs het oudercontact niet meer moeten zien als een persoonsafhankelijke vaardigheid (‘zij kan dat gewoon goed’), maar als professioneel handelen binnen een team. Poiesz: “Lastige situaties kan je niet afdoen als individueel falen, wel bespreken als gezamenlijke leervraag. Zo wordt zorg voor elkaar, ook zorg voor collega’s.”

Poiesz gaat verder: “Onderwijs doe je niet alleen. Toch ervaren veel professionals dat wel zo.” En dat terwijl afgestemde samenwerking met collega’s, ondersteunend personeel, ouders en externe partners, ruimte en lucht geven. Wanneer rollen duidelijk zijn en verwachtingen worden gedeeld, hoef je niet alles zelf te dragen. “Samenwerken betekent dat je bewuster afstemt: wie beslist waarover, wie heeft welke expertise en hoe houden we het kind centraal?” Die samenwerking vraagt ook om een gedeelde taal. Met ouders, collega’s en binnen de bredere keten rondom het kind. Besluiten neem je niet vóór ouders en kinderen, maar mét hen.

Ook de training ‘Samenwerken met kind, ouders en de keten’ sluit nauw aan bij dit thema. “Hierin staat het bewust en gelijkwaardig samenwerken centraal: met collega’s, met ouders, met kinderen en eventueel met externe partners. Wie doet wat? Waar ligt de verantwoordelijkheid? En hoe neem je beslissingen samen, zonder dat rollen vervagen?”

Het onderwerp heeft ook raakvlakken met inclusie en kansengelijkheid. Poiesz: “Bij de training ‘Inclusief gedrag’ leren we onderwijsprofessionals gedrag te begrijpen, en niet te zien als een probleem dat ‘opgelost’ moet worden. Dat maakt dat zorg gedeeld wordt. En in ‘Talige diversiteit in de klas’ staat het werken met meertalige leerlingen en hun ouders centraal. Door aandacht te hebben voor taal, cultuur en identiteit voelen leerlingen zich gezien, ouders voelen zich erkend en de samenwerking wordt gelijkwaardiger.”